Wielu przedsiębiorców postrzega obowiązki z zakresu ochrony środowiska jako skomplikowane przepisy, które dotyczą wyłącznie dużych zakładów przemysłowych. Tymczasem niemal każda firma - niezależnie od branży - podlega określonym obowiązkom środowiskowym. Wytwarzanie odpadów, emisja gazów i pyłów, korzystanie z opakowań, zużywanie energii czy wprowadzanie produktów na rynek to tylko część zagadnień, które mogą rodzić obowiązki wobec administracji.
Problem polega na tym, że wielu przedsiębiorców nie zdaje sobie sprawy z tego, jakie przepisy ich dotyczą. Dopiero kontrola organów ochrony środowiska ujawnia brak wymaganych decyzji, nieprawidłowo prowadzoną ewidencję czy niezłożone sprawozdania. W takich sytuacjach często jest już za późno na uniknięcie konsekwencji.
Dlatego coraz większym zainteresowaniem cieszy się audyt środowiskowy - narzędzie, które pozwala zawczasu wykryć nieprawidłowości i uporządkować obowiązki firmy.
Czym właściwie jest audyt środowiskowy?
Audyt środowiskowy to kompleksowa analiza działalności przedsiębiorstwa pod kątem zgodności z obowiązującymi przepisami ochrony środowiska. Nie jest kontrolą ani postępowaniem administracyjnym. To niezależna ocena wykonywana na zlecenie przedsiębiorcy, której celem jest wskazanie ewentualnych zagrożeń oraz sposobów ich wyeliminowania.
Podczas audytu analizowana jest dokumentacja przedsiębiorstwa, posiadane decyzje administracyjne, prowadzone ewidencje oraz sposób funkcjonowania zakładu. Niezwykle ważnym elementem jest również wizja lokalna. To właśnie podczas oględzin miejsca prowadzenia działalności można zauważyć kwestie, których nie widać w dokumentach - sposób magazynowania odpadów, użytkowane instalacje, wykorzystywane substancje czy rzeczywisty przebieg procesów technologicznych. Kompleksowy audyt pozwala zidentyfikować ryzyka, które często pozostają niezauważone przez właściciela firmy.
Przed czym chroni audyt?
Największą wartością audytu jest ograniczenie ryzyka.
Przepisy ochrony środowiska należą do jednych z najbardziej rozbudowanych i najczęściej zmieniających się regulacji prawnych. Nawet przedsiębiorca, który działa w dobrej wierze, może nie wiedzieć, że powinien posiadać określone pozwolenie, prowadzić ewidencję odpadów lub składać konkretne sprawozdania.
Audyt pozwala wykryć takie niezgodności zanim zrobi to organ kontrolny.
Dzięki temu przedsiębiorca może:
- uniknąć wysokich kar administracyjnych i finansowych,
- przygotować firmę do kontroli organów ochrony środowiska,
- uzupełnić brakujące decyzje i pozwolenia,
- uporządkować dokumentację,
- ograniczyć odpowiedzialność osób zarządzających przedsiębiorstwem.
W praktyce oznacza to znacznie większy spokój podczas kontroli oraz pewność, że firma działa zgodnie z obowiązującym prawem.
Audyt to nie tylko zgodność z przepisami
Dobrze przeprowadzony audyt nie kończy się na wskazaniu błędów.
Jego celem jest również znalezienie możliwości usprawnienia działalności przedsiębiorstwa. Bardzo często okazuje się, że firma może ograniczyć ilość wytwarzanych odpadów, zmniejszyć zużycie surowców, poprawić organizację magazynowania czy zoptymalizować procesy związane z gospodarką odpadami.
Takie działania przekładają się nie tylko na korzyści środowiskowe, ale również na realne oszczędności finansowe. W wielu przedsiębiorstwach uporządkowanie gospodarki środowiskowej oznacza niższe koszty funkcjonowania oraz sprawniejsze zarządzanie firmą.
Kiedy warto wykonać audyt?
Najlepszy moment na przeprowadzenie audytu to... zanim pojawi się kontrola.
Warto zdecydować się na niego szczególnie wtedy, gdy:
- przedsiębiorstwo rozpoczyna działalność,
- firma rozwija produkcję lub inwestuje w nowe instalacje,
- zmieniają się przepisy prawa,
- przedsiębiorca kupuje lub przejmuje zakład,
- od wielu lat nie była przeprowadzana kompleksowa analiza obowiązków środowiskowych.
Świadomy przedsiębiorca to bezpieczny przedsiębiorca
Współczesne zarządzanie firmą wymaga nie tylko dbałości o wyniki finansowe, ale również o zgodność z przepisami. Ochrona środowiska przestała być wyłącznie obowiązkiem administracyjnym - stała się elementem odpowiedzialnego prowadzenia biznesu.
Audyt środowiskowy daje przedsiębiorcy wiedzę o rzeczywistym stanie jego firmy. Pokazuje, jakie obowiązki zostały prawidłowo zrealizowane, które wymagają uzupełnienia oraz jakie działania warto podjąć, aby ograniczyć ryzyko i poprawić funkcjonowanie przedsiębiorstwa.
Warto pamiętać, że kontrola może pojawić się w każdej chwili. Audyt pozwala przygotować się do niej wcześniej, zamiast reagować dopiero wtedy, gdy pojawią się pierwsze problemy.
Bo w ochronie środowiska, podobnie jak w biznesie, zdecydowanie lepiej zapobiegać niż ponosić konsekwencje.
Beata Szafran: właścicielka firmy Esperto di Affari, Doradztwo Środowiskowe . Specjalizuje się w doradztwie z zakresu ochrony środowiska dla przedsiębiorstw w całej Polsce. Na co dzień wspiera firmy z różnych branż w zakresie obowiązków wynikających z systemu BDO, raportowania KOBiZE, opłat środowiskowych, gospodarki odpadami, F-gazów .Przeprowadza audyty środowiskowe i pomaga przedsiębiorcom unikać kar za niedopełnienie wymogów prawnych. W bazie klientów ma blisko 1000 podmiotów, realizując ponad 24 000 raportów wniosków i analiz środowiskowych. Kontakt : [email protected]
Komentarze